Στην καθημερινή μας ζωή είναι πολλές οι φορές που πρέπει να διαπραγματευτούμε τόσο σε προσωπικό , όσο και σε επαγγελματικό επίπεδο. Στον εργασιακό χώρο οι διαφωνίες είναι συχνότερες όταν διαφορετικοί άνθρωποι με διαφορετικούς στόχους και ανάγκες καλούνται να συνεργαστούν. Τέτοιες καταστάσεις χρειάζονται ιδιαίτερο χειρισμό, ώστε να μην παρεκτραπούμε και πλήξουμε το επαγγελματικό μας προφίλ.   Τι ακριβώς όμως είναι η διαπραγμάτευση και πώς μπορούμε να βελτιώσουμε τη διαπραγματευτική μας ικανότητα;
Διαπραγμάτευση είναι η διαδικασία κατά την οποία δύο ή περισσότερα εμπλεκόμενα άτομα με διαφορετικές ανάγκες και στόχους, προσπαθούν να βρουν μια κοινά αποδεκτή λύση σε ένα θέμα. Κατά τη διαπραγμάτευση ενός θέματος ας έχουμε υπόψη τα εξής σημεία-κλειδιά:

1. Ποιος νικά στη διαπραγμάτευση; Αν αντιμετωπίζουμε τη διαπραγμάτευση ως αγώνα που θα πρέπει να υπάρχει νικητής (εμείς) και ηττημένος (η άλλη πλευρά), τότε δεν θα μπορέσουμε να λειτουργήσουμε αποτελεσματικά.  Για να βρεθεί «κοινά αποδεκτή λύση» πρέπει να έχουμε τη λεγόμενη "win-win" νοοτροπία. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει στο τέλος όλα τα εμπλεκόμενα άτομα να έχουν κερδίσει κάτι από τη διαδικασία αυτή.
2. Τι εναλλακτικές έχω να προτείνω; Είναι σκόπιμο να έχουμε προετοιμάσει 1-2 εναλλακτικές λύσεις επί του θέματος από πριν. Τότε, σε περίπτωση που απορριφθεί η πρώτη προτεινόμενη λύση, θα έχουμε και άλλες να αντιπροτείνουμε. Αυτό δείχνει διαλλακτικότητα και προδιαθέτει τη συμπεριφορά των υπολοίπων θετικά.
3. Πόσο ξεκάθαρα διατύπωσα την άποψή μου; Το να μπορούμε να επικοινωνούμε αποτελεσματικά την άποψή μας  είναι σημαντικό για την έκβαση της διαπραγματευτικής συζήτησης. Έτσι μπορούμε να αποφύγουμε  διαφωνίες που προκύπτουν λόγω ασυνεννοησίας.
4. Τι αναζητά η άλλη πλευρά; Το να μπορούμε να μπούμε στη θέση του άλλου διευκολύνει απίστευτα τη διαπραγματευτική διαδικασία. Κατανοώντας τις επιθυμίες, τις ανάγκες και τους στόχους του άλλου μπορούμε να εκτιμήσουμε καλύτερα ποια θα ήταν μία καλή -κοινά αποδεκτή- λύση.
5. Μήπως λειτουργώ με προκατάληψη; Όταν διαπραγματευόμαστε με άτομα που δεν συμπαθούμε, τείνουμε να επηρεαζόμαστε από αυτό και δεν εστιάζουμε στο πρόβλημα. Αυτό είναι μεγάλο λάθος και μας εμποδίζει στο να είμαστε αποτελεσματικοί. Καλό είναι να μην συγχέουμε το πρόβλημα με το πρόσωπο που έχουμε απέναντί μας!
6. «Είναι δικό σου λάθος!» Το να επιρρίπτουμε την ευθύνη για μια προβληματική κατάσταση σε άλλους είναι αντιεπαγγελματικό και δεν βοηθά καθόλου στην επίλυση της. Διατηρείστε την ψυχραιμία σας και κατανοήστε ότι ο στόχος είναι η λύση και όχι να βρεθεί ο υπαίτιος. Μια καλή τακτική είναι να αναλάβετε πλήρως την ευθύνη (ακόμα κι αν δεν φταίτε). Κατά πάσα πιθανότητα θα δείτε και την άλλη πλευρά να εκπλήσσεται και να μαλακώνει.
7. Δείξτε ενδιαφέρον! Χρησιμοποιήστε ερωτήσεις όπως «Τι θα χρειαστείς από εμένα σχετικά με το θέμα;» ή «Ποιο είναι το πρόβλημα, για να δούμε πώς μπορούμε να το λύσουμε;» ή «Υπάρχει κάτι που θα ήθελες να με ρωτήσεις σχετικά με το θέμα;» ή «Ώστε αυτό που θέλεις είναι το.;» ή «Δηλαδή, αν κατάλαβα καλά αυτό που επιθυμείς είναι να..;».
8. Το σωστό timing είναι σημαντικό! Μην ξεκινάτε διαπραγματεύσεις ενώ δεν είστε εσείς ή κάποιος άλλος προετοιμασμένοι για αυτό. Αν υπάρχει άγχος, κούραση ή ένταση καλύτερα να το αφήσετε για αργότερα.

Να θυμάστε πάντα πως ο καλός διαπραγματευτής, το άτομο δηλαδή που μπορεί να ακούει και να κατανοεί πραγματικά,  κερδίζει πάντα την εκτίμηση και το σεβασμό των άλλων. Διατηρώντας μια θετική προδιάθεση κατά τη διαπραγματευτική διαδικασία πιθανότατα θα μείνουμε ικανοποιημένοι με την έκβασή που αυτή θα έχει.
«Επιμέλεια της στήλης:  Δαρζέντα Μελίνα-Κοινωνική Ανθρωπολόγος, Οικονόμου Πηνελόπη-Κοινωνική Λειτουργός και Πρίντεζη Μαρία-Οικονομολόγος. Σύμβουλοι Απασχόλησης και Επιχειρηματικότητας Πολυδύναμου, σε συνεργασία με το Ενιαίο Κ.Ε.Κ. Νομού Κυκλάδων»