Ο χορός των ψευδεπίγραφων μεταρρυθμίσεων της Κυβέρνησης καλά κρατεί.
Τους τελευταίους μήνες «παίζει» ιδιαίτερα η Διοικητική Μεταρρύθμιση. Σε μια εποχή πρωτόγνωρης οικονομικής ύφεσης, πρωτοφανούς ακρίβειας,  αυξανόμενης φτώχειας, σκανδάλων, αδιαφάνειας και αυθαιρεσίας, υποχρηματοδότησης της δημόσιας παιδείας και υγείας η Κυβέρνηση αγωνίζεται απεγνωσμένα να αλλάξει τις προτεραιότητες της πολιτικής ατζέντας.
Με αιχμή του δόρατος τον γνωστό για τις «οβιδιακές» του μεταμορφώσεις και την πολιτική διγλωσσία του Υπουργό Εσωτερικών κ. Παυλόπουλο και με κατευθυνόμενες διαρροές σχεδίων της Διοικητικής Μεταρρύθμισης στον καθημερινό τύπο, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας δημιουργεί σύγχυση και αναστάτωση στις τοπικές κοινωνίες, προκαλεί συγκρούσεις ανάμεσα στους αυτοδιοικητικούς θεσμούς και, κυρίως, προσπαθεί να αποπροσανατολίσει τους πολίτες μεταθέτοντας τις ευθύνες και μετατοπίζοντας το διάλογο από τα κύρια και ουσιώδη στα δευτερεύοντα.
Η Κυβέρνηση ακολουθώντας την προσφιλή τακτική της κρύβει επιμελώς τις προθέσεις της και δεν παρουσιάζει -όπως οφείλει- ούτε ολοκληρωμένο σχέδιο, ούτε σαφές χρονοδιάγραμμα για τη θεσμοθέτηση και εφαρμογή της νέας  Διοικητικής Μεταρρύθμισης.
Όσα μέχρι σήμερα έχουν -δημόσια- κατατεθεί από την ηγεσία του Υπουργείου Εσωτερικών είναι αποσπασματικά, θολά και συγκεχυμένα και ενισχύουν σε όλους την πεποίθηση ότι η Νέα Δημοκρατία για μια ακόμα φορά παίζει με τους θεσμούς.
Στο καθολικό και ώριμο αίτημα για μια γνήσια, γενναία, ριζοσπαστική και σύγχρονη Διοικητική Μεταρρύθμιση, που θα εξυγιάνει το πολιτικό σύστημα της χώρας, θα ενισχύσει τους αποκεντρωμένους αυτοδιοικητικούς θεσμούς, θα συμβάλει στην ενεργοποίηση όλων των δυνάμεων της Περιφέρειας και θα διασφαλίσει ποιοτικές υπηρεσίες στους πολίτες, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας απαντά με μια νόθα και ερμαφρόδιτη μεταρρύθμιση. Διατηρεί τον Κρατικό Περιφερειάρχη και την Κρατική Περιφέρεια, δημιουργεί άγνωστο ακόμα αριθμό αδύναμων αιρετών Περιφερειών με έμμεσα εκλεγόμενο Περιφερειάρχη και με πρωτοβάθμιους ΟΤΑ που κανείς δεν μας διασφαλίζει ότι δεν θα συγκροτηθούν στη βάση του κομματικού οφέλους για τη Νέα Δημοκρατία με κριτήρια ρουσφετολογικά και μικροκομματικά.
Απέναντι σ' αυτή την τυχοδιωκτική κυβερνητική πολιτική, οι συλλογικοί εκφραστές της Αυτοδιοίκησης (ΚΕΔΚΕ και ΕΝΑΕ), έχουν επιδείξει αξιοζήλευτη ωριμότητα, ευθύνη και σοβαρότητα, διατυπώνοντας με σαφήνεια και καθαρότητα τις θέσεις τους για την Διοικητική Αναδιάρθρωση της Χώρας.
Το ΠΑΣΟΚ από την πλευρά του έχει εγκαίρως -με αποφάσεις του Συνεδρίου του- παρουσιάσει στο κυβερνητικό του πρόγραμμα ολοκληρωμένη πρόταση για την Δημοκρατική Διακυβέρνηση και για την Διοικητική Διάρθρωση της Χώρας. Στο πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ, γίνεται σαφής αναφορά για την ανάγκη ειδικών ρυθμίσεων στα πλαίσια του νέου διοικητικού συστήματος, που θα ανταποκρίνεται στην ιδιαιτερότητα του νησιωτικού χώρου.
Στα πλαίσια της πρότασής του για την Δημοκρατική Διακυβέρνηση της χώρας το ΠΑΣΟΚ προβλέπει:

1. Κράτος στρατηγείο, ευέλικτο και αντιγραφειοκρατικό με επιτελικό και συντονιστικό ρόλο.
2. Περιφερειακή Συγκρότηση της Χώρας, με την Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση να αποτελεί τον Β' βαθμό Αυτοδιοίκησης.
• Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση με διοικητική αυτοτέλεια και οικονομική αυτοδυναμία, που θα έχει αποκλειστικό λόγο στον περιφερειακό αναπτυξιακό σχεδιασμό και στην υλοποίηση των αναπτυξιακών επιλογών στο χώρο ευθύνης τους.
• Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση, που θα έχει την αποκλειστική αρμοδιότητα της διαχείρισης υποθέσεων, που μέχρι σήμερα ανήκουν στην σφαίρα της κρατικής ευθύνης (π.χ. υγεία, περιβάλλον κλπ).
• Όργανα της κάθε Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης θα είναι το αιρετό Περιφερειακό Συμβούλιο και ο αιρετός Περιφερειάρχης.
• Οι Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις θα λειτουργούν ως Περιφερειακά διαμερίσματα διατηρώντας το σημερινό οργανωτικό τους μοντέλο (αιρετός Νομάρχης, αιρετό Νομαρχιακό Συμβούλιο).
3. Βιώσιμοι και ισχυροί πρωτοβάθμιοι ΟΤΑ με αποκλειστικές αρμοδιότητες στη διαχείριση των τοπικών υποθέσεων.

• Για το νησιωτικό χώρο και ιδιαίτερα για τον πολυνησιακό νομό των Κυκλάδων, η σχεδιαζόμενη διοικητική αλλαγή επιβάλλεται να προβλέπει ειδικές ρυθμίσεις, που θα καθιστούν την νέα διοικητική διάρθρωση βιώσιμη, λειτουργική και αποτελεσματική προς όφελος των νησιών και των κατοίκων τους.

Περιττό βεβαίως να αναφέρουμε ότι το Υπουργείο Εσωτερικών τηρεί επί του θέματος σιγήν ιχθύος. Είναι περισσότερο από βέβαιο ότι η Κυβέρνηση θα λειτουργήσει για μια ακόμη φορά καιροσκοπικά, θα υποδαυλίσει αντιπαραθέσεις σε τοπικό επίπεδο, θα αξιοποιήσει τυχόν διαφωνίες, θα αξιολογήσει συσχετισμούς δυνάμεων και με την μέθοδο της πολιτικής αντιπαροχής θα προχωρήσει σε κατά περίπτωση διευθετήσεις.
Επειδή το θέμα είναι εξαιρετικά σοβαρό και οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα καθορίσουν το μέλλον των νησιών μας σε βάθος χρόνου, οφείλουμε να τοποθετηθούμε όλοι με υπευθυνότητα, ειλικρίνεια και σοβαρότητα.
Σε ότι με αφορά, έχω ήδη διατυπώσει αναλυτικά τις απόψεις μου επί του θέματος, τόσο στην συνάντηση της ΤΕΔΚ που πραγματοποιήθηκε στη Νάξο, όσο και στη συνεδρίαση του Νομαρχιακού Συμβουλίου της 28ης Μαΐου του 2008.
Τις επαναλαμβάνω συνοπτικά:

Α. Για τον Α' βαθμό Αυτοδιοίκησης

• Ένας οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης ανά νησί. Οποιαδήποτε εξαίρεση από τον συγκεκριμένο κανόνα θα πρέπει να τεκμηριώνεται πλήρως με προκαθορισμένα, σαφή και αντικειμενικά κριτήρια.
• Διατήρηση των υφιστάμενων νησιωτικών Κοινοτήτων με πρόβλεψη και θεσμοθέτηση συγκεκριμένων μέτρων υποστήριξης τους, ώστε να ανταποκριθούν με επάρκεια στο ρόλο τους και να εξασφαλιστεί η βιωσιμότητά τους.
• Οι νησιώτικοι Δήμοι θα πρέπει να έχουν την αποκλειστική ευθύνη στο σχεδιασμό και την υλοποίηση της τοπικής ανάπτυξης και να τους μεταβιβαστούν όλες οι αρμοδιότητες που αφορούν στην διαχείριση του συνόλου των τοπικών υποθέσεων. Η μεταβίβαση αρμοδιοτήτων θα πρέπει να συνοδεύεται από μεταβίβαση πόρων, που διασφαλίζουν την οικονομική αυτοδυναμία των νέων Ο.Τ.Α.

Β. Για τον Β' βαθμό Αυτοδιοίκησης

• Η Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση θα αποτελεί πλέον τον Β΄ βαθμό Αυτοδιοίκησης, με άμεσα αιρετό Περιφερειάρχη και Περιφερειακό Συμβούλιο. Οι υφιστάμενες Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις θα αποτελέσουν Περιφερειακά Διαμερίσματα των νέων Περιφερειακών Αυτοδιοικήσεων.
• Στην περίπτωση των Κυκλάδων και γενικότερα του νησιώτικου χώρου, κάθε αυτούσια μηχανιστική μεταφορά και εφαρμογή αυτοδιοικητικών προτύπων από την ηπειρωτική Ελλάδα είναι εκ των προτέρων καταδικασμένη σε αποτυχία.
• Η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Κυκλάδων εντασσόμενη στην νέα περιφερειακή δομή θα πρέπει να διατηρήσει την δομική, προγραμματική και λειτουργική της αυτονομία.
• Με τον όρο δομική αυτονομία εννοούμε τη διατήρηση της σημερινής οργανωτικής δομής της Ν.Α. Κυκλάδων, δηλαδή Νομάρχης, Νομαρχιακό Συμβούλιο, Επαρχεία.
• Με τον όρο προγραμματική αυτονομία εννοούμε τη διατήρηση της αρμοδιότητας να καθορίζει ο Νομός Κυκλάδων τις αναπτυξιακές του προτεραιότητες, να σχεδιάζει και να αποφασίζει το δικό του επιχειρησιακό πρόγραμμα -στα πλαίσια βεβαίως του περιφερειακού σχεδιασμού- που θα εγκρίνεται από το Περιφερειακό Συμβούλιο.
• Με τον όρο λειτουργική αυτονομία εννοούμε τη διατήρηση όλων των οργανικών και υπηρεσιακών διοικητικών μονάδων που λειτουργούν σήμερα στα πλαίσια της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης στο επίπεδο του Νομού, καθώς και τη δημιουργία νέων υπηρεσιών για την άσκηση των καινούργιων αρμοδιοτήτων που θα εκχωρηθούν στην Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση.

Υπό αυτές τις προϋποθέσεις και με προαπαιτούμενο τον σαφή καθορισμό του πεδίου δράσης (δηλαδή των αρμοδιοτήτων) του κεντρικού κράτους και των αυτοδιοικητικών θεσμών, μπορούμε στη συνέχεια να συζητήσουμε τα τεχνικά θέματα, όπως την γεωγραφική βάση και τα γεωγραφικά όρια των νέων Περιφερειακών Αυτοδιοικήσεων.
Αν οδηγήσουμε τη σκέψη μας και τις αποφάσεις μας σε αντίθετη πορεία οριοθετούμε και περιορίζουμε μόνοι μας το εύρος και την σημασία της Διοικητικής Μεταρρύθμισης. Χαμηλώνουμε τον πήχη και υποβαθμίζουμε ένα κατ' εξοχήν μείζον πολιτικό θέμα σε επουσιώδη τεχνική διευθέτηση.  Υποτιμάμε οι ίδιοι τις δυνατότητες μας και τα συγκριτικά μας πλεονεκτήματα και αντιμετωπίζουμε τις προκλήσεις του μέλλοντος φοβικά και αμυντικά, μετατρέποντας τις προσωπικές μας ανασφάλειες σε συλλογική ανασφάλεια. Αγνοούμε ότι οι αλλαγές και οι μεταρρυθμίσεις εμπεριέχουν την πρόκληση και απαιτούν όραμα και προοπτική.
Όραμα και προοπτική χρειάζεται και απαιτεί σήμερα και η κοινωνία μας.
Όραμα και προοπτική, πολιτική ανοιχτών οριζόντων χρειάζεται η νέα γενιά που ασφυκτιά και αρνείται τις λογικές του μίζερου απομονωτισμού και του συντηρητικού προστατευτισμού.
Χρέος και ευθύνη όσων φιλοδοξούμε να εκφράσουμε τις προσδοκίες και τα όνειρα των συμπολιτών μας είναι να ανοίγουμε δρόμους σκέψης και δράσης, να αξιοποιούμε την κοινωνική δυναμική, να εμπνέουμε αισιοδοξία και να συνδιαμορφώνουμε με τους συμπολίτες μας το κοινό συλλογικό μας όραμα για  το μέλλον.
Εδώ στα νησιά μας, στις Κυκλάδες, που οι προκλήσεις είναι περισσότερες και οι δυσκολίες αναμφίβολα μεγαλύτερες, οι ευθύνες όλων μας τούτη την στιγμή είναι τεράστιες και ιστορικές.
Κάθε προσπάθεια της κεντρικής εξουσίας και εν προκειμένου της συντηρητικής Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας να κάνει μικροκομματικά παιχνίδια με τους θεσμούς, πρέπει να βρει το μέτωπο της Αυτοδιοίκησης και της οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών αρραγές, με θέσεις σταθερές και ξεκάθαρες, έτοιμο να αντιπαρατεθεί σε κάθε προσπάθεια νόθευσης της βούλησής του για μια προοδευτική, σύγχρονη και ουσιαστική αλλαγή του διοικητικού και αυτοδιοικητικού «τοπίου» της χώρας.
Η ανάδειξη διαφωνιών για δευτερεύοντα και επουσιώδη ζητήματα ανάμεσα στους εκπροσώπους των αυτοδιοικητικών θεσμών, η υποβάθμιση του ζητήματος της διοικητικής αναδιάρθρωσης από μείζον πολιτικό θέμα σε τεχνικό και η ιδιοκτησιακή αντίληψη για τους θεσμούς, θα δώσει στην Κυβέρνηση την ευκαιρία να προωθήσει ευκολότερα τις νόθες «μεταρρυθμίσεις» της και στους πολίτες το δικαίωμα να σκέφτονται απαξιωτικά για τους θεσμικούς τους εκπροσώπους.
Οφείλουμε όλοι να συνειδητοποιήσουμε, ότι οι θεσμοί θα υπάρξουν και χωρίς εμάς και μετά από εμάς, και επομένως δεν μπορούμε να τους κόβουμε και να τους ράβουμε στα μέτρα των δικών μας πολιτικών φιλοδοξιών και στοχεύσεων.
Άλλωστε, οι θεσμοί υπάρχουν και  λειτουργούν υπέρ των πολιτών, οι οποίοι ελάχιστα ενδιαφέρονται για το ποιος θα έχει το πάνω χέρι στην νομή της τοπικής εξουσίας, ποιος θα έχει το προβάδισμα στο πρωτόκολλο και ποιού θεσμικού εκπρόσωπου καρέκλα θα είναι τοποθετημένη στο υψηλότερο βάθρο.
Οι πολίτες απαιτούν να έχουν λόγο και συμμετοχή στις αποφάσεις που αφορούν το αναπτυξιακό μέλλον των νησιών τους και επιθυμούν οι αποφάσεις να παίρνονται στο πιο κοντινό σε αυτούς επίπεδο. Θέλουν τους θεσμούς φιλικούς και τους θέλουν να λειτουργούν με όρους διαφάνειας, αντικειμενικότητας, αξιοκρατίας και δικαιοσύνης.
Τέλος, απαιτούν από τη Διοίκηση και την Αυτοδιοίκηση υπηρεσίες ποιοτικές, που θα τους παρέχονται με το χαμηλότερο δυνατό κόστος και με την μικρότερη απώλεια χρόνου.
Σ' αυτές τις προσδοκίες των πολιτών οφείλει να απαντά μια σύγχρονη και ουσιαστική Διοικητική Μεταρρύθμιση και αυτές τις απαιτήσεις τους οφείλουν να ικανοποιούν οι δικές μας προτάσεις.
Η Νέα Δημοκρατία είναι βέβαιο ότι ούτε πιστεύει, ούτε επιθυμεί μια Διοικητική Μεταρρύθμιση που θα διευρύνει την Δημοκρατία και θα ισχυροποιεί τους αποκεντρωμένους αυτοδιοκητικούς θεσμούς.
Την υπόθεση αυτή οφείλουμε να την υπερασπίσουμε όσοι πραγματικά πιστεύουμε στην ενίσχυση της Τοπικής Δημοκρατίας, στην ενδυνάμωση των θεσμών της Αυτοδιοίκησης, στην αυτενέργεια των δυνάμεων της Περιφέρειας και στην συμμετοχή τους στον σχεδιασμό και την υλοποίηση της ανάπτυξης του τόπου τους.
Ιδού λοιπόν η πρόκληση. Το μέλλον βιάζεται και η νέα γενιά δεν μπορεί να περιμένει. Ας αναλάβουμε όλοι τις ευθύνες μας ΤΩΡΑ!

ΡΗΓΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ