Ταφόπλακα στην προστασία της ιστορικής κληρονομιάς της Γυάρου αποφάσισε να βάλει ο μέχρι πρότινος αφανής υπουργός Αιγαίου Αριστοτέλης Παυλίδης, παγώνοντας όλες τις μέχρι τώρα εγκεκριμένες διαδικασίες, οι οποίες στόχευαν στην άρση της απομόνωσης της νήσου, στην τουριστική της αναβάθμιση και στη διατήρηση της νεότερης ιστορικής μνήμης.
              Εμφορούμενος, προφανώς, από την αντίληψη ότι η ιστορία μπορεί να ξαναγραφτεί με βάση τα πρότυπα και συμφέροντα της καραμανλικής διακυβέρνησης, ο πρώην υπουργός Αιγαίου αγνόησε τις ενέργειες του προκατόχου του που, εκτός των άλλων, αποσκοπούσαν και στην απορρόφηση κοινοτικών κονδυλίων για την ολοκλήρωση τόσο των απαιτούμενων έργων στο νησί όσο και των έργων για την προστασία της ιστορικής κληρονομιάς της Γυάρου.
              Για όλο αυτό το ρεζιλίκι πρόκειται σύντομα να απαντήσει η Κομισιόν ύστερα από σχετική ερώτηση που υπέβαλε ο πρόεδρος της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ευρωβουλευτής Νίκος Σηφουνάκης, αλλά γεγονός είναι ότι το νησί της Γυάρου χρησιμοποιήθηκε στη διάρκεια του ελληνικού εμφυλίου πολέμου, τη  μετεμφυλιακή περίοδο και κατά τη διάρκεια της δικτατορίας (1967-1974) ως τόπος εξορίας, φυλάκισης και βασανιστηρίων χιλιάδων ελλήνων πολιτών.
              Δεδομένης της σημασίας της Γυάρου ως χώρου ιστορικής μνήμης, το υπουργείο Αιγαίου με απόφασή του, η οποία δημοσιεύτηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2001, προχώρησε στις απαραίτητες ενέργειες για  την προστασία και ανάδειξή του νησιού, χαρακτηρίζοντας διατηρητέα το κεντρικό κτίριο των φυλακών και όλα τα συνοδευτικά κτίρια, εγκαταστάσεις και κατασκευές που βρίσκονται στις περιοχές των πέντε όρμων του νησιού.
Μελέτες υπάρχουν
              Παράλληλα, με απόφαση η οποία εκδόθηκε στις 15 Οκτωβρίου 2001, το ίδιο υπουργείο συγκρότησε ειδική δεκαμελή επιτροπή προσωπικοτήτων προερχομένων από διάφορους πολιτικούς χώρους για την εισήγηση ενεργειών και δράσεων απότισης τιμής στους αγωνιστές που εξορίστηκαν και φυλακίστηκαν στο νησί.
              Στο πλαίσιο εφαρμογής των παραπάνω αποφάσεων, το υπουργείο Αιγαίου κατά την περίοδο 2002-2003 ανέθεσε την εκπόνηση των μελετών για την υλοποίηση  τριών έργων-επεμβάσεων για τη διατήρηση και προστασία της ιστορικής κληρονομιάς του νησιού.
              Το πρώτο έργο με τίτλο «Στερέωση και ανάδειξη του κτιρίου των φυλακών και τριών άλλων γειτονικών κτιρίων στη νήσο Γυάρο του Νομού Κυκλάδων» αφορούσε την εκτέλεση στερεωτικών εργασιών, καθώς και τη δημιουργία μικρού μουσείου και αίθουσας εκδηλώσεων.
              Το δεύτερο, με τίτλο «Δημιουργία δικτύου διαδρομών ιστορικής μνήμης στον χώρο των στρατοπέδων της Γυάρου», αφορούσε την κατασκευή ή τη βελτίωση δρόμων και διαδρομών για τη σύνδεση των πέντε όρμων του νησιού και κυρίως τη σύνδεση του κεντρικού κτιρίου των φυλακών με το νεκροταφείο. Το τρίτο έργο, με τίτλο «Κατασκευή μικρού λιμενικού έργου στη νήσο Γυάρο», αφορούσε την κατασκευή αποβάθρας για ασφαλή προσέγγιση μικρών επιβατικών πλοίων μεταφοράς επισκεπτών.
              Δεδομένου, λοιπόν, ότι η νέα πολιτική ηγεσία του υπουργείου Αιγαίου, παρ' ότι είχε ολοκληρωθεί η ανάθεση των σχετικών μελετών, όχι μόνο δεν προχώρησε σε καμία σχετική ενέργεια για την ολοκλήρωση των παραπάνω μελετών, αλλά αντιθέτως πάγωσε τις σχετικές διαδικασίες, ο Ν. Σηφουνάκης υπέβαλε προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τα εξής ερωτήματα:
              1. Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η ολοκλήρωση των μελετών και η διαδικασία δημοπράτησης των έργων;
              2. Για ποιους λόγους έχουν σταματήσει οι σχετικές διαδικασίες;
              3. Μπορεί η Επιτροπή να ενημερωθεί κατά πόσον το υπουργείο Αιγαίου κρίνει αναγκαία την υλοποίησή τους ούτως ώστε να μετατραπεί η Γυάρος σε έναν πραγματικό ιστορικό χώρο μνήμης προσβάσιμο σε όλους τους πολίτες;
              4. Ποιες είναι οι δυνατότητες  χρηματοδότησης των παραπάνω έργων στο πλαίσιο του Δ' ΚΠΣ;