Το φιούζον, ως προϊόν αλληλεπίδρασης της τζαζ με το ροκ, είναι επόμενο να συνδέει την πορεία του μέσα στο χρόνο με την ηλεκτρική κιθάρα. Ο John McLaughlin, ο Allan Holdsworth, ο Scott Henderson, ο Pat Metheny, ο John Scofield και άλλοι μεγάλοι κιθαρίστες έχουν σημαδέψει σε μεγάλο βαθμό αυτή τη μουσική και εξακολουθούν να επηρεάζουν τον ήχο των νεότερων μουσικών, όπως διαπιστώνουμε σε πέντε πρόσφατες κυκλοφορίες.

Al Garcia: "Alternate Realities" (Wandlar)
Ο Al Garcia είναι ένας από τους λίγους μουσικούς που καταφέρνουν να είναι πραγματικοί δεξιοτέχνες και στην κιθάρα και στο μπάσο. Ξεκίνησε παίζοντας μπάσο στα εφηβικά του χρόνια, με βασικές επιρροές δύο μεγάλους μπασίστες του ροκ, τον Jack Bruce και τον Felix Papalardi. Ακούγοντας τον John McLaughlin και αργότερα τον Allan Holdsworth, πέρασε και στην ηλεκτρική κιθάρα και τα ενδιαφέροντά του επεκτάθηκαν σε πολλά μουσικά είδη. Στο "Alternate Realities", το δεύτερο CD που κυκλοφορεί, δεν θα απείχαμε πολύ από την πραγματικότητα αν λέγαμε ότι έκανε τα πάντα μόνος του. Έγραψε όλα τα κομμάτια, έκανε την παραγωγή, την ηχογράφηση, τη μίξη, σχεδίασε το εξώφυλλο και έπαιξε σχεδόν όλα τα όργανα. Διεκπεραιώνοντας με επάρκεια και το ρόλο του ντράμερ και του περκασιονίστα, χρειάστηκε βοήθεια για μερικά μόνο κομμάτια στο πιάνο και τα τύμπανα. Το φιούζον του Garcia είναι ένα μίγμα αρτ ροκ και τζαζ, με στοιχεία από φανκ, ηλεκτρονική και κλασική μουσική, που βρίσκεται κοντά στο στυλ του Allan Holdsworth, του Scott Henderson με τους Tribal Tech, και των πρώτων δίσκων του Bill Bruford. Οι συνθέσεις του ξεκινούν με πολύπλοκα και πλούσια σε μελωδίες θέματα και εξελίσσονται με έντεχνο παίξιμο και ηλεκτρικούς δαιδαλώδεις αυτοσχεδιασμούς που πολλές φορές φτάνουν σε ασύλληπτες ταχύτητες. Ένα ευχάριστο άκουσμα από ένα μουσικό με πολύπλευρο ταλέντο, που θα ενθουσιάσει τους φίλους του τζαζ ροκ.
www.liraproductions.com/alfgar/

Stew Cutler: "Trio/Live" (self produced)
Πλούσιο και γεμάτο ενδιαφέρον το βιογραφικό του Stew Cutler. Η κιθάρα του από τη μια έχει συνοδεύσει μεγάλες φωνές της μαύρης μουσικής (Percy Sledge, Wilson Pickett, Eddie Floyd) και από την άλλη έχει βρεθεί δίπλα σε μεγάλους αυτοσχεδιαστές (Bobby Previte, Elliot Sharp, Bill Frisell, Marty Elhrich). Το ετερόκλιτο αυτό μπακγκράουντ αποτυπώνεται στο καινούριο (το τέταρτο) CD του, που προέρχεται από μια ζωντανή ηχογράφηση που έκανε με το τρίο του πριν από τρία χρόνια. Φιούζον γεμάτο με κιθαριστικές αιχμές ("Left Behind", "Cole's Mountain"), ανοιχτές φόρμες, τζαμαρίσματα και πειραματισμοί ("Mourning Dance", "Spaghetti Western", "Burma/Change Of Heart"), καθαρόαιμο μπλουζ φίλινγκ ("Ardells Theme", "East River Delta"), περιήγηση στους δρόμους της κάντρι ("Yippie-Tai-Yi-Yo") και ένας αυτοσχεδιαστικός μονόλογος με wah-wah που θυμίζει Hendrix ("Cut 'n' The Dove"), δημιουργούν ένα πολύχρωμο σετ που μεταφέρει στο ακέραιο την ενέργεια και τη ζωντάνια αυτού του δυνατού guitar trio.
www.stewcutler.com

Anders Nillson's Aorta: "Janus" (Kopasetic)
Ο Anders Nillson μεγάλωσε στη Σουηδία ακούγοντας ροκ, χέβι μέταλ και Zappa και με αυτά τα ερεθίσματα ξεκίνησε να παίζει κιθάρα. Από το 2000 που εγκαταστάθηκε στη Νέα Υόρκη άρχισε να συνεργάζεται με γνωστούς μουσικούς της φρη τζαζ όπως ο Sabir Mateen, ο Ken Filiano και ο Daniel Carter. Παράλληλα σχημάτισε τους Aorta, ένα αμιγώς σουηδικό κουαρτέτο, με τους οποίους κυκλοφόρησε το 2004 το "Blood" και πιο πρόσφατα το "Janus". Ο Ιανός (Janus) ήταν ένας αρχαίος θεός της Ρώμης που προστάτευε τις διόδους και τις πύλες της πόλης και στις απεικονίσεις του είχε ένα κεφάλι με δύο πρόσωπα που κοιτούσαν προς αντίθετες κατευθύνσεις. Προς αντίθετες (φαινομενικά τουλάχιστον) κατευθύνσεις κοιτάζει και η μουσική που παίζουν οι Aorta. Τα βαριά, παραμορφωμένα ριφ από την ηλεκτρική κιθάρα του Nillson και το σκληρό μπητ από τα τύμπανα του αδελφού του Peter και το μπάσο του David Carlsson κοιτάζουν προς το ροκ, το χέβι μέταλ και το φιούζον. Από την άλλη το ογκώδες, οργισμένο φύσημα του σαξοφωνίστα Mattias Carlson, αλλά και η έφεση και των τεσσάρων στον αυτοσχεδιασμό κοιτάζουν προς την πλευρά της φρη τζαζ και συχνά προσγειώνονται στην παράδοση των μπλουζ. Ο ήχος τους βρίσκεται ανάμεσα στο "Ask the Ages" Sonny Sharrock και τους Last Exit του Bill Laswell και του Peter Brotzman. Ένας ήχος που μπορεί να είναι ταυτόχρονα έντεχνος και δομημένος, αλλά και τραχύς, με πρωτόγονη ορμή και δύναμη και που σε καμιά περίπτωση δεν προορίζεται να χαϊδέψει τα αυτιά.
www.kopasetic.se

James Muller: "Kaboom" (Birdland)
Ο John Scofield και ο Allan Holdsworth είναι δύο από τους κιθαρίστες που έχουν επηρεάσει τον αυστραλό James Muller. Δεν ξέρω αν είναι σύμπτωση ή όχι, αλλά ο Muller έχει παίξει με τον Chad Wackerman, συχνό συνεργάτη του Holdsworth, ενώ εδώ τον συναντάμε με ένα τρίο με ντράμερ τον Bill Stewart, που ήταν ντράμερ και στο τρίο του Scofield. Η επιρροή του Scofield στον 33χρονο κιθαρίστα είναι εμφανής, ιδίως στον τρόπο που χρησιμοποιεί τα ακόρντα όταν αναπτύσσει τα θέματά του. Μέχρις εκεί όμως, καθώς ο Muller είναι ένας ολοκληρωμένος κιθαρίστας και τραβά το δικό του δρόμο, που ξεπερνά τα όρια της κιθάρας. Ένα από τα κομμάτια του καινούριου (τέταρτου) άλμπουμ του το έχει γράψει για τον Chick Corea και δύο άλλα είναι συνθέσεις του συμπατριώτη του Sean Wayland, ενός πιανίστα που διακρίνεται για το λυρισμό του. Ο τίτλος του CD δεν μας προϊδεάζει και τόσο για το περιεχόμενό του, αφού στο παίξιμό του κιθαρίστα, που ξετυλίγεται πάνω στην περίτεχνη ρυθμική βάση του Stewart και του μπασίστα Matt Penman, ακούμε λιγότερο εκρήξεις και περισσότερο καθαρό, λαμπρό ήχο και αρκετά συχνά χαμηλούς τόνους και όμορφες μελωδίες. Φανκ, μπλουζ, μαίηνστρημ τζαζ, μπαλάντα και ηλεκτρισμός βρίσκουν αβίαστα την κοινή τους συνισταμένη από ένα μεγάλο ταλέντο της πάντα ενδιαφέρουσας αυστραλέζικης σκηνής.
www.jamesmuller.com

Tellef Ogrim: "Wagon 8" (Curling Legs)
Ο νορβηγός κιθαρίστας Tellef Ogrim είναι ένας μουσικός που του αρέσουν τα πειράματα και οι ιδιομορφίες. Το διαπιστώνουμε και από την κιθάρα που παίζει (μια Yamaha που την έκανε άταστη αφαιρώντας μόνος του τα τάστα) και από το σχήμα που χρησιμοποιεί (ένα ανορθόδοξο τρίο με κιθάρα, τρομπόνι και ηλεκρονικά/κρουστά). Στο καθυστερημένο προσωπικό του ξεκίνημα, που έρχεται μετά από τρεις δεκαετίες ηχογραφήσεων με διάφορα ροκ και τζαζ γκρουπ, ακούμε ένα ασυνήθιστο σετ από συνθέσεις που ταλαντεύονται συνεχώς ανάμεσα στο δομημένο ήχο και τον εντελώς ελεύθερο αυτοσχεδιασμό. Μέσα σε ένα αντισυμβατικό ρυθμικό περιβάλλον που δημιουργούν τα τύμπανα και τα ηλεκτρονικά του Jacek Kochan, η κιθάρα του Ogrim και το τρομπόνι του Dag Einar Ellertsen αξιοποιούν τις μικροτονικότητες γλιστρώντας από νότα σε νότα και απλώνουν ένα ιδιόμορφο συχνά απόκοσμο μωσαϊκό. Κάποιες στιγμές προσεγγίζουν το φανκ ("Kokkel I Monke"), το τζαζ ροκ ("Tidal Dance") και το συμβατικό παίξιμο (στο "Azure" του Duke Ellington, που είναι και η μοναδική διασκευή του CD). Συνολικά όμως το "Wagon 8" είναι ένα απαιτητικό και δύσβατο άκουσμα, στο οποίο υπάρχουν πολλά να ανακαλύψουν και να εξερευνήσουν όσοι έχουν τη διάθεση να το κάνουν.
www.tellefogrim.no

Βαγγέλης Αραγιάννης
vagarag@freemail.gr