Δίνεται με τα νέα βιβλία μεγαλύτερη έμφαση στον ανατροφοδοτικό χαρακτήρα
της αξιολόγησης. Διαβάζω χαρακτηριστικά από το Α.Π.Σ. (τ.Α_, σελ. 3743):

Βασικός στόχος της αξιολόγησης του μαθητή είναι η ανατροφοδότηση της
εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων, με
σκοπό τη βελτίωση της προσφερόμενης σχολικής εκπαίδευσης και τελικά την
πρόοδο του μαθητή.
Διευκρινίζεται ότι η αξιολόγηση δεν είναι μόνο ή κυρίως τελική-ελεγκτική
-όπως πολύ συχνά χρησιμοποιούνταν στην παραδοσιακή διδασκαλία- αλλά καλό
είναι να γίνεται σε όλα τα στάδια της εκπαιδευτικής διαδικασίας:
· στην αρχή για να διαγνώσουμε τις προϋπάρχουσες γνώσεις ή ιδέες και
αντιλήψεις των μαθητών για ένα θέμα (αρχική ή διαγνωστική ).
Ειδικά αυτού του τύπου η αξιολόγηση πρώτη φορά εισάγεται -επίσημα
τουλάχιστον- στη σχολική ζωή.
· κατά τη διάρκεια της διδασκαλίας για να ελέγχουμε την πορεία του
μαθητή και να αναδιαμορφώνουμε τους τρόπους-μεθόδους εξέλιξης της
διδασκαλίας (διαμορφωτική)
· στο τέλος κάποιων ενοτήτων, ή στο τέλος κάθε τεύχους του βιβλίου, ή
στο τέλος της χρονιάς για λόγους ανακεφαλαίωσης αλλά και για να δούμε
κατά πόσον επετεύχθησαν τα επιδιωκόμενα, οι τελικοί διδακτικοί και
παιδαγωγικοί στόχοι. (τελική ή συνολική)
Προτείνεται μια ποικιλία τεχνικών αξιολόγησης: εκτός από τις
'παραδοσιακές' τεχνικές (προφορική ή γραπτή εξέταση, παρατήρηση και
σημειώσεις του δασκάλουΙ) προτείνεται η αξιολόγηση μέσα από
συνθετικές-δημιουργικές εργασίες του μαθητή και η δημιουργία φακέλου
(portfolio) του μαθητή.
Ενθαρρύνεται τέλος η αυτοαξιολόγηση του μαθητή καθώς και η
ετεροαξιολόγησή του από συμμαθητές.
Λ.χ. στη Γλώσσα της Στ_ τάξης δίνεται μεγάλη έμφαση στην καθοδηγημένη,
γραπτή αυτοαξιολόγηση, όπως εξηγείται αναλυτικά στο Β.τ.Δ της Στ_ τάξης,
σελ. 21.

Αλλαγές στους ρόλους εκπαιδευτικών /μαθητών
Οι μαθητές καλούνται μέσα από όλα τα νέα βιβλία να αναλάβουν ρόλους
περισσότερο ενεργητικούς. Συχνά καλούνται να δουλέψουν, όπως αναφέρθηκε,
σε ζευγάρια, ή σε ομάδες, να συζητήσουν, να συνεργαστούν, να
πειραματιστούν, να σχεδιάσουν και υλοποιήσουν εργασίες κ.λ.π.
Κατά συνέπεια αλλάζει και ο ρόλος του εκπαιδευτικού στη μαθησιακή
διαδικασία: ο δάσκαλος λειτουργεί περισσότερο σαν εμψυχωτής που θα
προκαλέσει-κεντρίσει το ενδιαφέρον και τη διάθεση για δουλειά.
Αποτραβιέται από το επίκεντρο της διδασκαλίας και παραμένει στις
κουΐντες ως συντονιστής των σκέψεων, προτάσεων, σχεδίων και δράσεων των
μαθητών.

Ομαλή ή μη η μετάβαση από τα παλιά στα νέα βιβλία;
Η μετάβαση από τα παλιά στα νέα βιβλία καθορίζεται όπως είδαμε από
αλλαγές σε όλα τα επίπεδα. Τόσες πολλές και πολυδιάστατες αλλαγές
συνιστούν «μία αθόρυβη αλλά και ουσιαστική εσωτερική μεταρρύθμιση με
προοπτική και όραμα», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Παπαγρηγορίου,
μέλος της συγγραφικής ομάδας των βιβλίων Γλώσσας της Στ_ τάξης.
Αξίζει όμως να δούμε κατά πόσον η μετάβαση αυτή γίνεται ομαλά ή μη;
· Eλλιπής, αποσπασματική επιμόρφωση εκπ/κών σε όλα τα επίπεδα (Σ.Σ.,
δάσκαλοι, νηπιαγωγοί). Καμία επιμόρφωση σε νεοδιόριστους, αναπληρωτές,
ωρομίσθιους. Για τους νεοδιόριστους προβλέπεται μία ολιγόωρη ενημέρωση
εντός των ΠΕΚ.. Εισαγωγική (ενημερωτική) μόνον, η επιμόρφωση που έγινε
ως τώρα. Χαρακτηριστικό ότι δεν υπήρχαν καθόλου ομάδες εργασίας.
* Επειδή το θέμα της επιμόρφωσης αφορά άμεσα όλους τους εκπαιδευτικούς
-και κατά συνέπεια όλη την εκπαιδευτική κοινότητα, συμπεριλαμβανομένων
γονιών και μαθητών- ελπίζουμε να μπορέσουμε να το συζητήσουμε
διεξοδικότερα σε επόμενες συναντήσεις μέσα στη χρονιά.
· Ελλιπής ενημέρωση γονέων -τουλάχιστον από μεριάς Πολιτείας.
· Καμία επαφή με τα νέα βιβλία πριν την έναρξη του έτους -δε δόθηκαν -ως
θα όφειλαν- προς μελέτη στους εκπαιδευτικούς. Αν κάποιος ήθελε και
μπορούσε, είχε τη δυνατότητα να τα κοιτάξει από Μάη και μετά στο
Ίντερνετ. Όχι βέβαια να τα μελετήσει, εξάλλου ποια; Όλα, όλων των
τάξεων, μιλάμε για 30 συνολικά, όταν δεν γνωρίζει έγκαιρα ο εκπ/κός ποια
τάξη θα πάρει;
· Δεν κυκλοφόρησαν ακόμη νέα βιβλία Γλώσσας για Β_ και Δ_ τάξη, με
αποτέλεσμα οι μαθητές των τάξεων αυτών να κάνουν τα παλιά. Τα παλιά
είχαν άλλη μεθοδολογία (λ.χ ατομική, όχι ομαδική εργασία), άλλους
στόχους, άλλους ρόλους κλπ. Ο μαθητής καλείται λοιπόν να εργάζεται π.χ.
ατομικά και σε μεγάλο βαθμό αναπαραγωγικά στη Γλώσσα της Β_ τάξης, αλλά
διερευνητικά και συνεργατικά στα Μαθηματικά ή στη Μελέτη της ίδιας
τάξης. Και ακόμη δεν ξέρουμε για πόσο καιρό θα γίνεται μπαλάκι μεταξύ
των 2 διαφορετικών μεθοδολογιών αφού δεν ξέρουμε πότε θα εκδοθούν τα
βιβλία των δυο τάξεων.
· Η εισαγωγή των νέων βιβλίων, με τις συνακόλουθες αλλαγές στην ύλη,
έγινε εντελώς απότομα, χωρίς κανένα διάστημα προσαρμογής και χωρίς να
έχει προβλεφθεί από την Πολιτεία κανένα μέτρο για συνέχιση της ύλης από
κει που είχαμε μείνει πέρυσι. Τα κενά στα Μαθηματικά που έχουν να
αντιμετωπίσουν δάσκαλοι, μαθητές και γονείς είναι εντονότατα στους
φετινούς φοιτούντες στην Β' και Δ' τάξη (παραπάνω αναφέραμε παράδειγμα
για την Β' τάξη). Κάτι τέτοιο έρχεται σε ολοφάνερη αντίθεση με τους
στόχους των ΔΕΠΠΣ, που μιλούν για ΕΝΙΑΙΟ πλαίσιο προγράμματος σπουδών σε
κάθε διδακτικό αντικείμενο, εδώ στα Μαθηματικά.
Για μια ακόμη φορά προχειρότητα, επιπολαιότητα και αποσπασματικότητα
φαίνεται να συνοδεύουν τις επιχειρούμενες αλλαγές.
- Είναι αυτή σοβαρή, υπεύθυνη και συνεπής στάση εκ μέρους της Πολιτείας_

- Τι άλλο, αν όχι απαξίωση συνιστούν όλα τα παραπάνω_
Η ίδια η Πολιτεία φαίνεται εν τέλει να φρενάρει και να βάζει
τρικλοποδιές στην επιχειρούμενη με τα νέα Προγράμματα και βιβλία
εκπαιδευτική μεταρρύθμιση.
Το βάρος φαίνεται για μια ακόμη φορά να πέφτει στις πλάτες των
εκπαιδευτικών:
«Τα νέα βιβλία θέλουν πολλή δουλειά και περισσότερο χρόνο για τη
διδασκαλία τους, αφού και οι δάσκαλοι τώρα τα ανακαλύπτουν και δεν
μπορούν να ακολουθήσουν τις μεθόδους διδασκαλίας των προηγούμενων ετών»,
όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο Γ.Γ. της ΔΟΕ Πολυζώης Μπαμπούρας.
(εφημερίδα Έθνος, 8-11-06).
Μένει να δούμε τελικά τι θα υπερισχύσει:
- Θα υποκύψουν τελικά οι εκπαιδευτικοί στον -απολύτως δικαιολογημένο
βάση όσων αναφέραμε- αρνητισμό τους απέναντι στο νέο, άγνωστο και
αποσπασματικό ή θα νικήσει η υπομονή, η επιμονή, η δημιουργικότητα και η
διάθεσή τους για πειραματισμό.