εκδ. ZHTPOΣ 2005, σελ. 510

   Η διπλωματία απέτυχε. Το λόγο τώρα έχουν τα όπλα. Μετά την απρόκλητη εισβολή των Θηβαίων στις Πλαταιές, που εξελίχθηκε σε τραγωδία με τρεις πράξεις, αρχίζει ο πόλεμος― ένας πόλεμος μακροχρόνιος με ολέθριες συνέπειες για την Ελλάδα.
Πριν εισβάλουν οι Πελοποννήσιοι στην Αττική, ο Θουκυδίδης μας δίνει τις συμμαχίες των ελληνικών πόλεων και τις δυνάμεις των εμπολέμων.
Ακολουθούν οι εχθροπραξίες και ο Επιτάφιος του Περικλή, που αποτελεί ύμνο προς τη δημοκρατία. Στη συνέχεια έχουμε την περιγραφή του λοιμού, που είχε ενσκήψει στην Αθήνα από το πρώτο κιόλας έτος του πολέμου, που είναι το πρώτο ρεπορτάζ σε παγκόσμια κλίμακα για θέματα δημόσιας υγείας.
Ακολουθεί η δεύτερη και τελευταία δημηγορία του Περικλή, με την οποία ο μεγάλος ηγέτης ήθελε να ενθαρρύνει τους συμπολίτες του και καταλαγιάζοντας το θυμό τους να τους φέρει σε μια κατάσταση πιο ήπια και λιγότερο ανησυχητική. Δεν θα αργήσει όμως να έρθει η καταδίκη και η
τιμωρία του αλλά και η αποκατάσταση του μεγάλου ανδρός. Ακολουθεί η
αναμέτρηση Αθηναίων - Σπαρτιατών στον κόλπο της Πάτρας και στη Ναύπακτο,
δυο ναυμαχίες στις οποίες φάνηκε η μεγάλη υπεροχή της Αθήνας στη
θάλασσα. Στο τέλος του βιβλίου ο Θουκυδίδης βρίσκει την ευκαιρία να μας
δώσει χρήσιμες πληροφορίες για τους Θράκες και τους Μακεδόνες.