Στην αγαπημένη μνήμα του Γιώργου Πασιόκα
 Για πρώτη φορά φέτος, με αφορμή τον εορτασμό της Εθνικής επετείου της
28ης Οκτωβρίου, τέθηκε οργανωμένα και κατά κάποιο τρόπο μαζικά το ζήτημα
της σκοπιμότητας των μαθητικών παρελάσεων. Δεν μπορεί νομίζω ν'
αμφισβητηθεί σοβαρά η καταγωγή των μαθητικών παρελάσεων από ημεδαπά και
αλλοδαπά ολοκληρωτικά καθεστώτα του μεσοπολέμου. Εξαιτίας αυτής της
αυταρχικής γενεαλογίας τους οι μαθητικές παρελάσεις εξαφανίστηκαν από τη
μεταπολεμική δημοκρατική Ευρώπη. Παρέμειναν όμως εν ζωή εκεί όπου νέοι,
"λαϊκοί" και "λαοκρατικοί" ολοκληρωτισμοί, διαδέχτηκαν, μεταπολεμικά σε
συνθήκες ψυχρού πολέμου, τους υποτιθέμενους ιδεολογικούς τους αντίποδες.
Καθώς κι εκεί όπου (καληώρα στη χώρα μας) η παράταση της
πολιτικοκοινωνικής ανασφάλειας από την ένοπλη κομμουνιστική απειλή
ανατροπής της αστικής δημοκρατίας εξέθρεψε τεχνητές ιδεολογικές
σκληρύνσεις, νοθείες και στρεβλώσεις βασικών δημοκρατικών αρχών. Που
κατέληξαν στην ωμή κι απροσχημάτιστη κατάλυση της (έστω χωλής)
δημοκρατίας μας τον Απρίλη του 1967.
 Η κατά τα στρατιωτικά πρότυπα παρέλαση της νεολαίας μας στις δύο
εθνικές μας επετείους (25 Μαρτίου και 28 Οκτωβρίου) μπορούσε, παρά τις,
εγχώριες και παγκόσμιες αντιδημοκρατικές της καταβολές, να
δικαιολογείται ως μια ακόμη (ανάμεσα σε πολλές άλλες) ευκαιρία
αναζωπυρώσεως της μνήμης κορυφαίων στιγμών της εθνικής μας ιστορίας,
ακόμη κι όταν ο μεταπολιτευτικός σεισμός σάρωσε, ιδιαίτερα στη νεολαία,
την ιδεολογία της"εθνικοφροσύνης". Στο κάτω - κάτω, αν στα βόρεια σύνορα
μας δεν καραδοκούσε πιο ο "εαμοσλάβος και εαμοβούλγαρος κατσαπλιάς", σ'
όλο το μήκος της ανατολικής μας μεθορίου ακόνιζαν (κι ακονίζουν) τις
χατζάρες τους οι προαιώνιοι αυτοί, επιβουλείς, φεσοφόροι "Αττίλες" .
Απέναντι στους οποίους μια στοιχειώδεις μιλιταριστική προπαιδεία της
μαθητώσας νεολαίας μας δεν ήταν οπωσδήποτε επιζήμια. Μ' αυτό το
σκεπτικό, θυμάμαι, (συνεπικουρούμενο από τον καχύποπτο κι εσωστρεφή
εθνικισμό του"πατριωτικού ΠΑΣΟΚ", που αποτελούσε τότε αναπόσπαστο
στοιχείο της προσωπικής μου ιδεολογίας) είχα απαντήσει, στα τέλη της
δεκαετίας του 1980, σε προ πολλού χαμένο αγαπητό φίλο, που μου εξέφρασε,
στους συνήθεις αξέχαστους υπερβολικούς τόνους του, τη δυσφορία του για
τη συνέχιση των μαθητικών παρελάσεων.
Έκτοτε όμως κύλησε πολύ νερό... Κι όχι μονάχα στο δικό μου ιδεολογικό
αυλάκι. Για την εθνική σκοπιμότητα των μαθητικών παρελάσεων άρχισα
ν'αμφιβάλλω κι από τη γοητεία που μου ασκούσαν, ως κομμάτι της
πειθαρχημένης και νοικοκυρεμένης νιότης μου, άρχισα ν' αποδεσμεύομαι
όταν διαπίστωσα πόσο ασυμβίβαστη είχε πλέον καταστεί η δις του έτους
εθνική παράτα αφενός με την αισθητική και αφετέρου με το βαθμό
πραγματικής μνημοσύνης του αντίστοιχου ιστορικού γεγονότος. Όσh καλή
θέληση κι αν επιστρατεύσω, δεν μπορώ ν' αντιληφθώ πως μπορεί να τιμάται
η έναρξη της Εθνικοαπελευθερωτικής μας Επανάστασης και το Όχι του 1940
με σουλάτσα (δεν αρμόζει άλλος, περισσότερο δηλωτικός της παραδοσιακά
πειθαρχημένης διέλευσης, όρος), κυμαινόμενης γενετήσιας προκλητικότητας,
καλόγουστης ή κακόγουστης νεανικής κοκετaρίας, καλοφτιαγμένων ή
κακοφτιαγμένων ,αρμονικών ή υπερεκχειλιζουσών καμπυλών, αμφίφυλων
κομμώσεων εξεζητημένης οξύτητας ή χρώματος ή απανταχού των ακάλυπτων
σωματικών επιφανειών μεταλλικών (συνήθως κυκλικών) διακόσμων. Όχι γιατί
οι προκλητικώς εκτεθειμένες στο κοινό των παρελάσεων, σφιχτές ή
μπατάλικες, γυναικείες σάρκες ή οι αμφίφυλες εξτρεμιστικές φιλαρέσκειες
αποκλείεται ν' αποκτήσουν, στην κρίσιμη ώρα, εθνικό και αντιστασιακό
φρόνημα εφάμιλλο του 1940. Αλλά γιατί τα σημερινά παιδιά (που δεν παύουν
ν' αποτελούν, είτε μας αρέσει είτε δε μας αρέσει, το μέλλον του έθνους
μας) με τη συγκεκριμένα εξωτερική εμφάνιση και με την πολλαπλά
αποδεδειγμένη άγνοια του ιστορικού γεγονότος που υποτίθεται πως τιμούν,
υποχρεούμενα σε στρατιωτικοφανείς παρελάσεις, γελοιοποιούν κι ευτελίζουν
αυτό ακριβώς που θέλουμε τιμητικά να θυμηθούμε! Μια προσπάθεια, μακριά
από ζυγίσεις, στοιχήσεις και ταρατατζούμ, να τους μάθουμε αυτό που
θάπρεπε να τους έχουν μάθει, εκτός των εθνικών αργιών, οι δάσκαλοί τους,
τι δηλ. ακριβώς συνέβη του 1821 και 1940 ίσως να πρόσφερε πολύ
περισσότερα στον υποτιθέμενο σκοπό των μαθητικών παρελάσεων, στη
διατήρηση δηλ. της εθνικής μνήμης. Διαφορετικά, οι μαθητικές παρελάσεις
δεν θα είναι πια τίποτα περισσότερο από μια ακόμη ευκαιρία μεροληπτικού
θαυμασμού των "κακήν κακώς" παρελαυνόντων κανακάρηδων από τους γονείς
τους, ποιοτικώς απολύτως όμοια μ' εκείνη της αποκριάτικης μεταμφίεσης
τους ή της συμμετοχής τους σε μια αθλητική ή καλλιτεχνική εκδήλωση!
Για να έχει όμως μια τέτοια προσπάθεια αποτέλεσμα, για να πάψουν να
πληθαίνουν στα τηλεοπτικά γκάλοπ τα κρούσματα εξοργιστικής άγνοιας ή
σύγχυσης για κορυφαία γεγονότα της ιστορίας μας, θα πρέπει να γίνει
χωρίς απωθητικούς διδακτισμούς, μ' επικοινωνιακούς όρους αποδεκτούς από
τη σημερινή νεότητα. Η γενικευμένη πλέον θολούρα γύρω από τα γεγονότα
αυτά δημιουργεί σοβαρές αμφιβολίες για την εν γένει ικανότητα του εν
ενεργεία εκπαιδευτικού μας προσωπικού να φέρει μια τέτοια προσπάθεια σ'
αίσιο πέρας. Σε κάθε τοπική κοινωνία, ωστόσο, το ατομικό μεράκι, η,
εντός ολίγου ληξιπρόθεσμη, επιβίωση, των προϊόντων άλλων, παλαιότερων κι
αποδοτικότερων εκπαιδευτικών συστημάτων, το επικοινωνιακό χάρισμα δεν
έχουν ολότελα εξανεμιστεί. Ας αναθέσουμε σ' αυτά κι όχι σε καρικατούρες
άγονων μιλιταρισμών τη συντήρηση ενός στοιχειώδους μίτου εθνικής
μνήμης!Το άρθρο αυτό είχε νοηματικά οριστικοποιηθεί όταν το ΚΚΕ, δια της
κ.Παπαρρήγα, έκανε την έκπληξη (!) τασσόμενο υπέρ των μαθητικών
παρελάσεων. Προσωπικά η πολλοστή συνοδοιπορία του πολιτικού
παλαιοημερολογητισμού του Περισσού και της ηγουμένης του με τον
κ.Ψωμιάδη και τον κ. Παπαθεμελή δε με εξέπληξε καθόλου. Έχω, σ' αυτήν
εδώ τη στήλη, επανειλημμένα επισημάνει την ευκολία και την άνεση, με την
οποία πρόσωπα, επώνυμα ή μη, κατατεταγμένα προ πολλού στη μυθολογία όχι
μόνο της αριστεράς μας, μετοίκησαν από τα καλούπια της μετaξικής ΕΟΝ
στ'αντίστοιχα της εαμικής (και, βέβαια, κυρίως κομμουνιστικής) ΕΠΟΝ, από
τις σχηματοποιήσεις και απλουστεύσεις του προπολεμικού εθνικισμού στα
δόγματα του μεταπολεμικού κομμουνισμού, από τα "εθνικά" στα "λαϊκά"
εικονοστάσια! Και πρέπει να παραδεχτούμε πως, αν παραλάβλέψουμε το
παράστημα (για το οποίο, φυσικά, δεν ευθύνεται η ίδια), η κ. Παπαρήγα με
το όλο "στυλ" της αποτελεί, αντίθετα προς τη "δίμετρη" και "καλίπυγη"
πλειοψηφία των σήμερον παρελαυνουσών νεανίδων μας, ιδανικό έμψυχο υλικό
παρελάσεων του παλιού, κλασικού, τύπου. Τουλάχιστον όσο (πάντοτε, φευ,
παραβλεπομένου του επιτέλους "τυχαίου" παράγοντος του παραστήματος) και
ο κ. Παπαθεμελής!
Μέρες πούναι θα θυμηθώ μόνο τούτο: Οι καλοζωϊσμένοι Ιταλοί των
μουσολινικών στρατιών έκαναν στη Ρώμη και όπου αλλού ο φαμφαρόνικος
φασισμός διάλεγε να επιδείξει την αλκή του, πολύ καλύτερες κι
επιβλητικότερες παρελάσεις από τους λυμφατικούς προγόνους μας που
κλήθηκαν το πρωί της 28ης Οκτωβρίου 1940 να υπερασπιστούν το έδαφος και
την τιμή της πατρίδας. Αυτό όμως δεν τους εμπόδισε να το βάλουν στα
πόδια, καταρεζιλεμένοι, όταν τα ισχνά, κακοντυμένα, πειναλέα ανθρωπάκια
του στρατού μας έκαναν κραυγή "αέρα" την κρυφή, αφτιασίδωτη, αλιτάνευτη,
αδιαφήμιστη με παράτες και χλαμπατσίμπανα δύναμη της ψυχής τους!!!
Μάρκος Δ. Φρέρης