Η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων -παρά τις προσπάθειες εκείνων που
πιστεύουμε ειλικρινά στη σημασία της και αγωνιζόμαστε για να την κάνουμε
να επιστρέψει στο πνεύμα σεβασμού και συνεργασίας των ιδρυτών της- έχει
χάσει την αξιοπιστία της. Δεν γίνεται πιστευτή. Eπιτρέπει την ατιμωρισία
των ισχυρών. Eίναι δεμένη χεροπόδαρα: Aφθονούν τα ψεύδη, η διπροσωπία
και οι κενές φράσεις εκείνων που, ενώ απολαμβάνουν τη χλιδή τους,
κατασπαταλούν και μολύνουν, κοιτάζουν αλλού και προσποιούνται ότι δε
βλέπουν πώς παραβιάζονται σε εκατομμύρια ανθρώπους το δικαίωμα στη ζωή,
το δικαίωμα στην ειρήνη, το δικαίωμα στην ανάπτυξη, το δικαίωμα να φάνε,
να μορφωθούν, να δουλέψουν― γενικά το δικαίωμα να ζουν αξιοπρεπώς.
   Όλοι γνωρίζαμε ότι η επιτροπή Ανθρωπινών Δικσιώμάτων ήταν θύμα της
πολιτικής χειραγώγησης των εργασιών της, λόγω του ότι η κυβέρνηση των
ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους χρησιμοποίησαν την Επιτροπή λες και πρόκειται
για την ατομική ιδιοκτησία τους και τη μετέτρεψαν σε ένα είδος
ιεροεξεταστικού δικαστηρίου για να καταδικάζουν τις χώρες του Nότου και
ιδιαίτερα εκείνες που αντιτίθενται ενεργά στη στρατηγική τους για
νεοαποικιοκρατική κυριαρχία.
   Τον τελευταίο χρόνο, όμως, συνέβησαν δύο γεγονότα που αλλάζουν τη
φύση της συζήτησης που διεξάγουμε αυτές τις ημέρες.
   Το πρώτο ήταν η άρνηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να στηρίξει και να
ψηφίσει υπέρ του σχεδίου απόφασης που πρότεινε να ερευνηθούν οι μαζικές,
κατάφωρες και συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που
ακόμα και σήμερα διαπράττονται σε βάρος πάνω από 500 φυλακισμένων στη
ναυτική βάση που οι HΠA διατηρούν, ενάντια στη θέληση του κουβανικού
λαού, στον Kόλπο του Γουαντάναμο. H Eυρωπαϊκή Ένωση, που πάντα αντιτάχθηκε στις προτάσεις της μη δράσης, αυτή τη φορά ήταν διατεθειμένη να είναι εκείνη που θα την παρουσίαζε για να αποφύγει έστω και μια έρευνα ενάντια στη σύμμαχο της. Ήταν το αποκορύφωμα της υποκρισίας και
της διπροσωπίας. Τι θα κάνει φέτος, τώρα που έχουν δημοσιευτεί οι
φρικιαστικές εικόνες των βασανιστηρίων στις φυλακές του Άμπου Γκράιμπ;
   Το δεύτερο γεγονός ήταν η δημοσίευση της έκθεσης που παρουσίασε η
«Ομάδα υψηλρύ επιπέδου για τις απειλές, τις προκλήσεις και την αλλαγή»,
που συγκροτήθηκε με πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων
Εθνών. Σ' αυτή την έκθεση επιβεβαιώνεται κατηγορηματικά ότι «η Επιτροπή
δεν μπορεί να είναι αξιόπιστη αν θεωρείται ότι εφαρμόζει δυο μέτρα και
δυο σταθμά όταν πρόκειται για ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων», θα
μπορούσε να περιμένει κανείς, λοιπόν, ότι οι εκπρόσωποι των ΗΠΑ και οι
συνένοχοί τους θα κάνουν την αυτοκριτική τους μπροστά σ' αυτή την
ολομέλεια και θα υποσχεθούν να δουλέψουν μαζί μας -με τις χώρες του
Τρίτου Κόσμου- για να διασώσουν την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων από
την έλλειψη κύρους και τη σύγκρουση;

Kοινωνική δικαιοσύνη
   Η εξασφάλιση για το αν κανείς απολαμβάνει σήμερα τα ανθρώπινα
δικαιώματα εξαρτάται από το αν ζει σε μια αναπτυγμένη χώρα ή όχι, και
επιπλέον εξαρτάται από την κοινωνική τάξη στην οποία ανήκει. Γι' αυτό,
και δε θα μπορεί να απολαμβάνουν πραγματικά τα ανθρωπινά δικαιώματα
όλοι, αν δεν κατακτήσουμε την κοινωνική δικαιοσύνη στις σχέσεις ανάμεσα
στις χώρες και μέσα στις ίδιες τις χώρες.
   Για μια μικρή ομάδα εθνών, που εκπροσωπούνται εδώ -τις ΗΠΑ και άλλους
αναπτυγμένους συμμάχους τους- το δικαίωμα στην ειρήνη τους εδράζεται στη
στρατιωτική ισχύ τους. Eπίσης έχουν ήδη κατακτήσει την οικονομική
ανάπτυξη, που βασίζεται στο σφετερισμό του πλούτου των φτωχών χωρών, των
πρώην αποικιών, που υποφέρουν και ματώνουν για να κατασπαταλούν εκείνοι.
Ωστόσο, στο εσωτερικό αυτών των αναπτυγμένων χωρών, όσο κι αν φαίνεται
απίστευτο, οι άνεργοι, οι μετανάστες, οι φτωχοί δεν απολαμβάνουν τα
δικαιώματα που όντως έχουν εξασφαλίσει για τον εαυτό τους οι πλούσιοι.
   Μπορεί ένας φτωχός στις ΗΠΑ να εκλεγεί γερουσιαστής; Όχι, δεν μπορεί.
Η εκστρατεία κοστίζει, κατά μέσον όρο, 8 εκατομμύρια δολάρια. Πηγαίνουν
τα παιδιά των πλουσίων στον άδικο και παράνομο πόλεμο στο Ιράκ; Όχι, δεν
πάνε. Κανένας από τους 1.500 νεαρούς Βορειοαμερικάνους που έπεσαν σ'
αυτό τον πόλεμο δεν ήταν παιδί κάποιου εκατομμυριούχου ή ενός υπουργού.
Οι φτωχοί πεθαίνουν εκεί υπερασπιζόμενοι τα προνομιακά συμφέροντα μιας
μειοψηφίας.
   Αν ζει κανείς σε μια υπανάπτυκτη χώρα η κατάσταση είναι χειρότερη,
γιατί είναι η συντριπτική πλειοψηφία που, φτωχή και στερημένη, δεν
μπορεί να ασκήσει τα δικαιώματα της. Σαν χώρα δεν έχει δικαίωμα στην
ειρήνη. Μπορεί να δεχτεί επίθεση με την κατηγορία ότι είναι
τρομοκρατική, ότι είναι «προγεφύρωμα τυραννίας» ή με το πρόσχημα ότι θα
«απελευθερωθεί». Βομβαρδίζεται και γίνεται εισβολή για να την
«ελευθερώσουν».

Δικαίωμα στην ανάπτυξη
   Ούτε μπορεί ο Τρίτος Κόσμος -πάνω από 130 χώρες- να ασκήσει το
δικαίωμα στην ανάπτυξη. Πέρα από τις προσπάθειές του, το οικονομικό
σύστημα που έχει επιβληθεί στον κόσμο το εμποδίζει. Δεν έχουν πρόσβαση
στις αγορές, στις νέες τεχνολογίες, ειναι χερόπόδαρα δεμένες με ένα
απεχθές χρέος που έχουν ήδη πληρώσει πάνω από μια φορά. Εχουν μονάχα
δικαίωμα να είναι εξαρτημένες χώρες. Τις κάνουν να πιστεύουν ότι η
φτώχεια τους είναι το αποτέλεσμα των σφαλμάτων τους. Στο εσωτερικό αυτών
των χωρών, οι φτωχοί και οι πένητες, που αποτελούν την πλειοψηφία, δεν
έχουν καν δικαίωμα στη ζωή. Γι' αυτό πεθαίνουν κάθε χρόνο 11 εκατομμύρια
παιδιά, κάτω των 5 ετών, ένα μέρος από τα οποία θα μπορούσε να σωθεί με
ένα εμβόλιο μόλις ή με μερικά άλατα επανενυδάτωσης που παίρνουν από το
στόμα, ενώ πεθαίνουν επίσης 600 χιλιάδες φτωχές γυναίκες την ώρα του
τοκετού. Δεν έχουν δικαίωμα να μάθουν γραφή και ανάγνωση.
   Θα ήταν επικίνδυνο για τα αφεντικά. Τους κρατάνε αγράμματους για να
τους διατηρούν πειθήνιους. Γι' αυτό σήμερα η Επιτροπή αυτή ντροπιάζεται
από σχεδόν ένα δισεκατομμύριο αναλφάβητους στον κόσμο. Γι' αυτό, στη
Λατινική Αμερική υποφέρουν από άγρια εκμετάλλευση 20 εκατομμύρια παιδιά
που δουλεύουν καθημερινά αντί να πηγαίνουν στο σχολείο.
   Ο κουβανικός λαός πιστεύει με ζέση στην ελευθερία, τη δημοκρατία και
τα ανθρώπινα δικαιώματα. Του κόστισε πολύ να τα κατακτήσει και γνωρίζει
το τίμημα τους. Είναι ένας λαός που βρίσκεται στην εξουσία. Αυτή είναι η
διαφορά.
   Δεν μπορεί να υπάρξει δημοκρατία χωρίς κοινωνική δικαιοσύνη. Δεν
μπορεί να υπάρξει ελευθερία που να μη βασίζεται στην εκπαίδευση και τον
πολιτισμό. Η αμάθεια είναι οι βαριές αλυσίδες που κρατάνε δεμενους τους
φτωχούς. Το να είμαστε μορφωμένοι είναι ο μοναδικός τρόπος για να
είμαστε ελεύθεροι! Αυτό είναι το ιερό αξίωμα που οι Κουβανοί μάθαμε από
τον απόστολο της ανεξαρτησίας μας.
   Δεν μπορεί κανείς να απολαμβάνει πραγματικά τα ανθρώπινα δικαιώματα
αν δεν υπάρχει ισότητα και ισοτιμία.. Οι φτωχοί και οι πλούσιοι ποτέ δεν
θα έχουν ίσα δικαιώματα στην πραγματική ζωή, κι ας είναι διακηρυγμένα
και καιοχυρωμένα αυτά στα χαρτιά.
   Αυτό είναι που μάθαμε oι Κουβανοί εδώ και πολύ καιρό και γι' αυτό
οικοδομήσαμε μια χώρα διαφορετική. Και μόλις που έχουμε αρχίσει. Το
κάναμε παρά τις επιθέσεις, τον αποκλεισμό, τις τρομοκρατικές επιθέσεις,
τα ψέματα και τα σχέδια για να μας δολοφονήσουν τον Φιντέλ. Ξέρουμε ότι
αυτό ενοχλεί την αυτοκρατορία. Είμαστε ένα επικίνδυνο παράδειγμα:
είμαστε ένα σύμβολο που δείχνει ότι μονάχα σε μια δίκαιη και αλληλέγγυα
κοινωνία -δηλαδή σε μια σοσιαλιστική κοινωνία- μπορεί να υπάρχει η
πιθανότητα να απολαμβάνουν όλοι οι πολίτες όλα τα δικαιώματα.
   Γι' αυτό, η κυβέρνηση των HΠΑ προσπαθεί να μας καταδικάσει εδώ στην
Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Φοβάται το παράδειγμα μας. Είναι ισχυρή
στον στρατιωτικό τομέα, αλλά αδύναμη στον ηθικό. Kαι το ηθικό, όχι τα
όπλα, είναι η ασπίδα των λαών.
   Ίσως φέτος να βρει ο πρόεδρος Μπους κάποια λατινοαμερικάνικη
κυβέρνηση -από τις λίγες πειθήνιες που απομένουν- για  να παρουσιάσει
την πασίγνωστη απόφαση κατά της Koύβας. Ή ίσως να επιστρέψει πάλι σε
κάποια κυβέρνηση της Ανατολικής Ευρώπης κατά το στιλ της Τσεχίας, που
απολαμβάνει όσο καμιά άλλη την ιδιότητα του δορυφόρου της Oυάσιγκτον και
του Δούρειου Ίππου μέσα στην Ευρωπαϊκή Ενωση, ή ίσως να την παρουσιάσει
η ίδια η κυβέρνηση των ΗΠΑ, που αυτή τη στιγμή εκβιάζει, απειλεί και
μετράει τις ψήφους για να ξέρει αν θα πετύχει την καταδίκη της Κούβας.
   Όλος ο κόσμος σ' αυτή την αίθουσα ξέρει ότι δεν υπάρχει λόγος να
παρουσιαστεί μια απόφαση ενάντια στην Κούβα σ' αυτή την Επιτροπή. Στην
Κούβα δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ σ' αυτά τα 46 χρόνια της
Επανάστασης, κάποια εκτέλεση χωρίς δικαστική απόφαση, κάποιος
αγνοούμενος, ούτε ένας! Ας παρουσιάσει κάποιος το όνομα μιας κουβανής
μάνας που αναζητάει ακόμα τα οστά του δολοφονημένου της παιδιού! Ή το
όνομα κάποιας γιαγιάς που αναζητάει το εγγόνι της που παραδόθηκε σε άλλη
οικογένεια μετά τη δολοφονία των γονιών του) Ας παρουσιαστεί εδώ το
όνομα κάποιου δημοσιογράφου που δολοφονήθηκε στην Κούβα. Και στη
Λατινική Αμερική δολοφονήθηκαν, μόνο μέσα στο 2004, 20 δημοσιογράφοι! Ας
παρουσιαστεί το όνομα ενός βασανιστή! Έστω ενός! Ας παρουσιαστεί το
όνομα ενός κρατούμενου που να έχει ταπεινώσει κάποιος από τους
δεσμοφύλακες του, κάποιου φυλακισμένου που να τον έχουν γονατίσει, να
έχει υποστεί τρομοκράτηση από κάποιο σκύλο εκπαιδευμένο να σκοτώνει!

Σοσιαλιστική κοινωνία
   Ο πρόεδρος Μπους έχει σχέδια για την Κούβα, αλλά οι Κουβανοί έχουμε
άλλα σχέδια. Οι Κουβανοί έχουμε ξεκάθαρο το δρόμο μας. Και κανείς δεν
πρόκειται να μος απομακρύνει απ' αυτόν» θα οικοδομήσουν μια κοινωνία
ακόμα πιο δίκαιη. ΓΚο δημοκρατική, πιο ελεύθερη και πιο μορφωμένη. Με
λίγα λόγια, πιο σοσιαλιστική.
   Και θα το κανουμε κι ας μας απειλεί ο πρόεδρος Μπους με επίθεση, ότι
θα ξανακάνει την Κούβα αποικία, ότι θα πάρει από τους Κουβανούς τα
σπίτια τους, τη γη τους και τα σχολείο τους, για να τα επιστρέψει πάλι
στους παλιούς ιδιοκτήτες τους, τους οπαδούς του Μπατίστα, που θα
επιστρέψουν από τις Η.Π.Α. θα το κάνουμε, παρά τα σχέδια που έχει να
ιδιωτικοποιήσει την υγεία και να αφήσει τους γιατρούς μας άνεργους. Θα
το κάνουμε παρά τα σχέδια του να ιδιωτικοποιήσει την παιδεία και να την
κάνει προσβάσιμη μονάχα σε μια ελίτ, όπως ήταν στο παρελθόν, θα το
κάνουμε παρά τα σχέδια του να παραδώσει κοψοχρονιάς τον πλούτο μας και
την κληρονομιά ολόκληρου του λαού στα βορειοαμερικανικά μονοπώλια. Παρά
τα σχέδια του να αφαιρέσει τις παροχές από τους συνταξιούχους μας για να
τους αναγκάσει να ξαναρχίσουν να δουλεύουν, σύμφωνα με το λεγόμενο
Σχέδιο «για τη βοήθεια σε μια ελεύθερη Κούβα».
   Ο κουβανικός λαός έχει το δικαίωμα να υπερασπίσει τον εαυτό του από
την επίθεση και θα το κάνει. Και οφείλω να το πω ξεκάθαρα: δε θα
επιτρέψουμε στην Κούβα τη δημιουργία μισθοφορικών οργανώσεων και
κομμάτων που θα χρηματοδοτούνται και θα βρίσκονται στην υπηρεσία της
κυβέρνησης των ΗΠΑ. Δε θα επιτρέψουμε εφημερίδες και τηλεοπτικούς
σταθμούς που θα χρηματοδοτούνται από την κυβέρνηση των ΗΠΑ για να
υπερασπίζονται ανάμεσα μας την πολιτική του αποκλεισμού και των ψευδών
τους. Στην Κούβα, ο τύπος, το ραδιόφωνο και η τηλεόραση είναι ιδιοκτησία
του λαού και υπηρετούν και θα υπηρετούν τα συμφέροντα του.
   Δε θα συνεργαστούμε με την Αντιπρόσωπο της Ύπατης Αρμοστείας ούτε με
τη νόθο απόφαση που θα την προβλέπει. Γιατί δε διορίζεται αυτή η νομικός
που διαθέτει τόσο κύρος σαν Ειδική Αντιπρόσωπος της Ύπατης Αρμοστείας
για τη Ναυτική Βάση του Γουαντάναμο; Γιατί δεν της ζητείται να ερευνήσει
τις κατάφωρες παραβιάσεις των δικαιωμάτων που υφίστανται πέντε γενναίοι
και καθαροί Κουβανοί νέοι που βρίσκονται κρατούμενοι σε φυλακές των ΗΠΑ
και οι οικογένειες τους; Γιατί δεν είναι δυνατό. Γιατί πρόκειται για
παραβιάσεις των ανθρώπινων δικαιωμάτων που διαπράττουν οι ΗΠΑ, και τις
ΗΠΑ δεν τις αγγίζει κανείς, ενάντια στη μικρή Κούβα ναι, αλλά ενάντια
στις ΗΠΑ όχι.
   Όμως η Κούβα δε θα κουραστεί να αγωνίζεται, κύριοι. Ούτε θα
παραδοθεί. Ούτε θα κάνει παραχωρήσεις, ούτε θα προδώσει τα ιδανικά της.
   Και θα δούμε αν μπορεί να ηττηθεί ένας ελεύθερος, μορφωμένος και
ενωμένος λαός, θα δούμε αν μπορεί να ηττηθεί η κυβέρνηση ενός λαού, που
οι ηγέτες του περπατάνε ανάμεσα στο λαό με το ηθικό κύρος που δίνει η
πλήρης έλλειψη διαφθο-
ράς και η απόλυτη αφοσίωση στα καθήκοντα τους!
   Θα δούμε αν μπορεί να ξεγελαστεί όλος ο κόσμος, συνεχώς!

Nα αλλάξουμε τον κόσμο
   Η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που σήμερα μας συγκάλεσε,
αντικατοπτρίζει τον άδικο και ανισότιμο κόσμο στον οποίο ζούμε. Δεν
υπάρχει τίποτα πια σ' αυτή από το αδελφικό και γεμάτο σεβασμό πνεύμα που
υπήρχε στους ιδρυτές της. μετά τη νίκη κατά του φασισμού.
   Επομένως, η κουβανική αντιπροσωπία δε θα επιμείνει πια ότι θα πρέπει
να αλλάξουμε την Επιτροπή. Αυτό που πρέπει ναι αλλάξουμε είναι τον
κόσμο. Να φτάσουμε στη ρίζα. Μια Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων όπου δε
θα υπάρχει επιλεκτικότητα, πολιτικοποίηση. διπροσωπία, εκβιασμοί και
υποκρισία είναι εφικτή μονάχα σε ένα διαφορετικό κόσμο.
   Η Κούβα δεν το θεωρεί χίμαιρα, αλλά υπόθεση για την οποία αξίζει
κανείς να αγωνιστεί. Γι' αυτό παλεύει και θα συνεχίσει να παλεύει.

O Φ. Πέρες Pόκες είναι υπουργός Eξωτερικών της Kούβας. Tο παραπάνω
κείμενο αποτέλεσε την ομιλία του στην 61η Σύνοδο της Eπιτροπής
Aνθρωπίνων Δικαιωμάτων του OHE (Γενεύη, 16/3/05).