Μετά δυο μήνες ταξιδιού μου στην Κίνα, συνοψίζω τις εντυπώσεις μου, εδώ στο Χονγκ Κονγκ, την πόλη με τα τεράστια κτίρια και την πολυεθνική παρουσία, περιμένοντας την πτήση της επιστροφής στην πατρίδα. Η Κίνα είναι μια χώρα που σίγουρα κερδίζει τον ταξιδιώτη. Η διαφορετικότητα που συναντά κανείς καθώς αλλάζει τόπους είναι εντυπωσιακή. Αν και πέρασα το μεγαλύτερο διάστημα της παραμονής μου εδώ στον νότιο τμήμα της Κίνας, (δύση και ανατολή), συνάντησα εντελώς διαφορετικά τοπία και κλίματα
καθώς και πολιτιστικά στοιχεία. Από το φτωχικό και πρωτόγονο Γκουιζό με
τις δεκάδες μειονότητες (Γιάο, Ντονγκ, Γι, Μιάο, κλπ) με τις δικές τους ενδυμασίες και συνήθειες, μέχρι την υπεραναπτυγμένη Ανατολή (Γκουανγκτζό, Σεντζέν, Χονγκ Κονγκ) και από το συννεφιασμένο αλλά πανέμορφο Γκουιλίν, μέχρι την πόλη της Άνοιξης, το Κουνμίγκ. Ιδιαίτερη εντύπωση μου έκαναν οι προσπάθειες που κάνουν οι ντόπιοι για να αναπτύξουν τον τουρισμό: δραστηριότητες σε ποτάμια (καγιάκ, βόλτες με
ποταμόπλοια) και σε βουνά (εξαίρετα διαμορφωμένα μονοπάτια σε φαράγγια
και καταρράκτες, τελεφερίκ), φιλοξενία και χαμηλό κόστος ενδιαίτησης.
Ακόμη το γεγονός, ότι παρά τα σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα που
αντιμετωπίζει η Χώρα λόγω της ραγδαίας ανάπτυξης που έχει σαν αποτέλεσμα
κάθε λογής επιβάρυνση στον αέρα, τα νερά κλπ, στους τόπους όπου
προορίζονται για τουριστική ανάπτυξη, είναι φανερή η προσπάθεια για
καθαριότητα, διατήρηση της παραδοσιακής φυσιογνωμίας και απομάκρυνση των
βιομηχανιών που επιβαρύνουν το περιβάλλον. Περιορισμοί στην δόμηση,
καθορισμένες χρήσεις γης και μεγάλες προστατευόμενες περιοχές έχουν
καθιερωθεί για να προστατέψουν το τουριστικό κεφάλαιο, στο οποίο η Κίνα
υπολογίζει πολύ. Τουριστικά γραφεία, κρατικά και ιδιωτικά, υπάρχουν
παντού και παρέχουν κάθε πληροφορία και υπηρεσία στον ταξιδιώτη. Ακόμη
και σε περιοχές όπου η συνεννόηση είναι δύσκολη, αφού κανένας δεν μιλά
τίποτε άλλο εκτός από κινέζικα, μέσω των τουριστικών γραφείων μπορεί
κανείς να έχει οδηγό - ξεναγό με ημερήσια αμοιβή που δεν ξεπερνά τα 10
ευρώ.
  Oι συγκοινωνίες είναι καλές και πολύ φθηνές. Παντού υπάρχουν πολύγλωσσα έντυπα και χάρτες πόλεων και ειδικών πεζοπορικών διαδρομών.
  Το φαγητό εδώ είναι απολαυστικό, αφού σχεδόν κάθε τόπος έχει και την δική του κουζίνα. Oι γεύσεις πικάντικες και τα υλικά (τουλάχιστον στην επαρχία) αγνά.
  Πανηγύρια συναντά κανείς σε πόλεις και σε χωριά, με τοπικές ενδυμασίες και μουσική - χορό. Τεράστιες αγορές σε χώρους κλειστούς, αλλά και υπαίθριους, όπου συγκεντρώνεται μια απίθανη ποικιλία αγαθών: Τρόφιμα, εργαλεία, ενδύματα, είδη καθημερινής χρήσης, βότανα κι ακόμη
άλογα, αγελάδες και είδη επίπλωσης, καταλαμβάνουν χιλιάδες τετραγωνικά
μέτρα. Υπαίθρια κουρεία, αλλά και "οδοντιατρεία" δίπλα σε χαρτορίχτρες
και μπαχαρικά.
  Ποτάμια πλωτά με φορτηγίδες που μεταφέρουν την παραγωγή, αλλά και κρουαζιερόπλοια με ταξιδιώτες απ όλο τον κόσμο. Λόφοι διαμορφωμένοι σε
πεζούλες για την καλλιέργεια του ρυζιού, -κάποιες φορές το τοπίο μου θύμιζε την Τήνο-, με τις κλιμακωτές αναβαθμίδες να αναπτύσσονται μέχρι την κορυφή.
  Γυναίκες δυνατές που δουλεύουν στα χωράφια, αλλά και στην οικοδομή κουβαλώντας στον ώμο τον ντενεκέ, ή στο εμπόριο και μάλιστα με επιτυχία.
Δεν είναι τυχαίο ότι σε κάποιες μειονότητες (Νάσι) η οικογένεια είναι μητριαρχική. O σύζυγος μένει με τους γονείς του και τα παιδιά "ανήκουν" στην σύζυγο. Κατά τα άλλα οι μεγάλες πόλεις έχουν σοβαρότατο κυκλοφοριακό πρόβλημα και νέφος ανάλογο ή και χειρότερο από της Αθήνας.
Τα κινητά τηλέφωνα κυριαρχούν κυρίως στην νεολαία. Η δίψα για χρήμα είναι ακόρεστη. Η σύγχρονη κινέζικη μουσική θυμίζει όλο και περισσότερο αμερικάνικη ποπ. Η τηλεόραση παίζει σήριαλ και μεταγλωττισμένα αμερικάνικα φιλμ. Η περιθαλψη δεν είναι δωρεάν, ούτε η ανώτατη εκπαίδευση. Υπάρχουν πολύ πλούσιοι και πολύ φτωχοί και φαίνεται ότι ο δρόμος της Κίνας για τον καπιταλισμό θα είναι πολύ σύντομος.

Tο παραπάνω κείμενο δημοσιεύτηκε και στο περ. THNIAKH ENΔOXΩPA, Aπρίλιος
2005.